Ký ức về những cây cầu

Chuyện xây cầu dây võng nơi cửa biển

Cập nhật, 07:07, Thứ Ba, 24/09/2013 (GMT+7)
Cầu Thuận Phước được coi là cầu treo dây võng dài nhất Đông Nam Á, không những nối liền tuyến ven biển Đà Nẵng mà còn tạo nên một điểm nhấn kiến trúc độc đáo cho thành phố bên bờ sông Hàn thơ mộng.
 
Cầu dây võng Thuận Phước về đêm
Cầu dây võng Thuận Phước về đêm

Kết cấu không quá khó nhưng dáng cầu phải… lạ 

Xuất phát từ ý tưởng kết nối hai trục đường Nguyễn Tất Thành và Hoàng Sa – Trường Sa qua sông Hàn, năm 2002, ông Dương Viết Roãn, lúc bấy giờ là Giám đốc Công ty CP Tư vấn Xây dựng 533 (TECCO 533) đã đề xuất với lãnh đạo TP Đà Nẵng xây  cầu Thuận Phước. Chiếc cầu này không những nối liền tuyến ven biển Đà Nẵng mà còn tạo nên một điểm nhấn kiến trúc độc đáo ngay tại cửa biển. Đề xuất “độc” này nhanh chóng nhận được sự đồng tình của lãnh đạo thành phố bên bờ sông Hàn.

Ông Nguyễn Bá Thanh - Trưởng ban Nội chính Trung ương, lúc đó là Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng đã trực tiếp cùng các kỹ sư của TECCO 533 thị sát hai bên bờ sông Hàn, thậm chí leo lên cả đỉnh Sơn Trà để “ngắm” vị trí đặt cầu Thuận  Phước.

 
 
"Đội ngũ thợ lặn hơn 30 người làm việc ngày đêm để chuyển từng mảng sét lên bờ. Giếng chìm được hạ nhích dần xuống với tiến độ từ… 1 - 2cm trong một ngày. Tính ra cũng mất gần 2 năm mới hoàn thành hạng mục giếng chìm. Cũng chính vì những yếu tố kỹ thuật phức tạp đó mà công trình cầu Thuận Phước phải thi công trong hơn 6 năm ròng rã”.
 
Ông Dương Văn Sang 
Giám đốc Công ty Cơ khí Xây dựng
Công trình 623
Mục tiêu của Đà Nẵng lúc đó đặt ra là, cây cầu phải có vị trí ấn tượng nhất và ngắn nhất nằm ngay cửa ngõ hải cảng Đà Nẵng. Ngoài việc trở thành một điểm nhấn mỹ quan cho thành phố du lịch, phương án tuyến phải đi qua các khu công nghiệp để đem lại lợi ích kinh tế. Rất nhiều phương án được đưa ra. Lãnh đạo thành phố cũng không ít phen đau đầu cân nhắc lựa chọn. Cuối cùng và UBND TP Đà Nẵng đã chọn phương án tối ưu nhất xây dựng cầu ngay cửa biển sông Hàn nối liền hai trục đường ven biển Nguyễn Tất Thành và Hoàng Sa – Trường Sa với chiều dài 655m cho phần cầu chính và 600m cho phần cầu dẫn mỗi bên. 

Quan điểm thiết kế rất rõ ràng, kết cấu cầu phải thuộc loại hiện đại nhất, tạo được điểm nổi bật, không quá giản đơn nhưng cũng không được quá cầu kỳ phức tạp gây lãng phí. Công nghệ phải đáp ứng được điều kiện đã từng được áp dụng trên thế giới để đảm bảo tính khả thi cao, khi triển khai thi công không bị bỡ ngỡ và mất nhiều thời gian nghiên cứu. 

Nhớ lại quãng thời gian làm cầu Thuận Phước, ông Dương Viết Roãn cho biết, TECCO 533 đã đưa ra 3 phương án kết cấu thông dụng cho cầu chính là: Cầu treo dây văng, cầu treo dây võng và kết cấu vòm. Cả 3 phương án đều được đánh giá cao. Tuy nhiên, cuối cùng UBND TP Đà Nẵng đã chấp thuận phương án cầu treo dây võng. Riêng cầu dẫn có kết cấu dầm bê tông cốt thép liên tục. Cầu chính có chiều dài 1.855m. Trong đó, nhịp dây võng liên tục 3 nhịp dài tổng cộng 655m. Đây được coi là cầu dây võng dài nhất khu vực Đông Nam Á hiện nay. Do chiều dài nhịp lớn, để giảm tải, kết cấu nhịp chính dùng dầm hợp kim có tiết diện hình hộp, trong hộp có nhiều vách ngăn để tạo độ cứng, hai bên cánh hộp có cấu tạo dạng vát để ổn định khí động học. 

“Với mục tiêu kết cấu không quá khó nhưng phải lạ, các kỹ sư thiết kế đã chú trọng đến kiến trúc của từng chi tiết trên tháp cầu, mố neo, dầm hộp...  Công nghệ tạo hình 3 chiều hết sức hiện đại được áp dụng vào thiết kế cầu Thuận Phước. Công nghệ này đã giúp cho Hội đồng xét duyệt xem xét một cách trực quan trọn vẹn các đường nét kiến trúc của công trình trước khi thi công” - ông Roãn kể lại.
 
Cây cầu treo dây võng dài nhất Đông Nam Á
Cây cầu treo dây võng dài nhất Đông Nam Á
Mời viện binh để “cứu” tiến độ

Vì địa hình thi công nằm ngay cửa biển “đầu sóng ngọn gió”, địa chất phức tạp nên việc xây cầu Thuận Phước đặc biệt khó khăn. Ông Dương Văn Sang - Giám đốc Công ty Cơ khí Xây dựng Công trình 623, nhà thầu chính thi công phần cầu dây võng cho biết, đây là lần đầu tiên nhà thầu trong nước thi công khoan cọc nhồi có đường kính đến 2,5m và phải khoan qua tầng cát chảy, khoan ngầm vào tầng đá gốc có cường độ lớn hơn gấp nhiều lần dự kiến. 

Các thiết bị thi công khoan cọc theo công nghệ được duyệt ban đầu không thể khoan được hoàn chỉnh một cọc nào trong suốt gần một năm trời. Trước nguy cơ bế tắc, để “cứu” tiến độ cây cầu treo dây võng độc đáo, lãnh đạo TP Đà Nẵng đã mời nhiều viện binh là các chuyên gia đầu ngành như: Tiến sỹ Nguyễn Ngọc Long, chuyên gia cọc nhồi Vũ Bá Cường, Chu Ngọc Sủng… trợ giúp về mặt kỹ thuật. Bên cạnh đó, thành phố hỗ trợ đơn vị mua thiết bị khoan tiên tiến nhất của Hàn Quốc. Các nhà thầu cũng đã điều chỉnh một số giải pháp thi công hiệu quả như đưa chiều dài ống vách đến hết tầng cát chảy dày 30-40m. 

Riêng việc thi công giếng chìm mố neo cũng không kém phần “gian nan”. Ông Sang kể, móng giếng chìm đã từng được thi công ở cầu Thăng Long, tuy nhiên, ở cầu Thuận Phước lại có kích thước lớn hơn nhiều (30x36m) lại còn phải thi công qua các tầng địa chất khác nhau rất phức tạp. Việc lún hạ giếng chìm phải được theo dõi quan trắc, điều chỉnh thường xuyên để đảm bảo giếng không bị lệch cục bộ, không bị xoay lệch tọa độ so với thiết kế. Khó khăn lớn nhất là hạ giếng qua tầng phiến sét dày và cùng ở độ sâu trung bình từ 30-35m. Nhiều giải pháp đã được đưa ra thực hiện nhưng không thành công. Cuối cùng các nhà thầu đã thống nhất phương án thuê thợ lặn dùng vòi xói áp lực cao để đục phá tầng sét, nhất là phá lớp sét dưới chân của ô giếng. 

Dù gặp nhiều trắc trở nhưng với nỗ lực không mệt mỏi của các đơn vị thi công và sự hỗ trợ tích cực từ các cơ quan chức năng, sự ủng hộ nhiệt thành từ người dân Đà Nẵng, cầu Thuận Phước đã hoàn thành và trở thành một trong những điểm nhấn không thể thiếu của thành phố bên bờ sông Hàn thơ mộng.

Ngày 19/7/2009, cầu Thuận Phước được chính thức thông xe. Đó là một ngày hội của người dân Đà Nẵng nói chung và người dân hai bên bờ cửa biển sông Hàn nói riêng. Sự nỗ lực của các cấp, các ngành cùng đội ngũ chuyên gia, kỹ sư, công nhân xây dựng đã góp phần khẳng định tính hiệu quả, tầm quan trọng và ý nghĩa về mặt kinh tế - xã hội của cây cầu đối với sự phát triển của thành phố biển lớn nhất miền Trung này. 
 
Trần Trình Lãm
 
.
.
.