ĐCT TP. Hồ Chí Minh-Trung Lương: Cần chế tài cho quản lý, bảo trì

Khu QLĐB VII đang tiến hành tiếp nhận đưa vào quản lý khai thác tuyến đường cao tốc TP. Hồ Chí Minh - Trung Lương trong khi các quy định pháp quy cho công tác quản lý, bảo trì đường cao tốc cùng với cơ chế tài chính chưa được ban hành.

Vướng trong quản lý, bảo trì 

Bộ GTVT đã có Quyết định 819/QĐ-BGTVT ngày 6/4/2012 về thực hiện quản lý bảo trì và bảo dưỡng đường cao tốc TP.HCM - Trung Lương, Tổng cục ĐBVN cũng đã có Quyết định giao nhiệm vụ tiếp nhận quản lý bảo trì tuyến đường cao tốc cho Khu QLĐB VII.

Bắt đầu từ ngày 1/6/2012, Nhà đầu tư tuyến đường cao tốc TP.HCM - Trung Lương chính thức bàn giao tuyến đường cho Khu QLĐB VII tổ chức quản lý bảo trì và khai thác. 

Tuy nhiên, hiện hệ thống các văn bản quy định pháp quy để quản lý khai thác đường cao tốc còn để trống. Cộng với đó, riêng với đường cao tốc TP. Hồ Chí Minh - Trung Lương, hiện đang gặp một số bất cập, vướng mắc, cần phải được sớm tháo gỡ để tuyến cao tốc hoàn chỉnh đầu tiên của cả nước được tiếp nhận đưa vào khai thác một cách có hiệu quả.        

Theo báo cáo của Cục QLXD Đường bộ, tiến độ bàn giao tuyến đường tương đối chậm, hiện tại Nhà đầu tư là Tổng công ty Cửu Long mới bàn giao được 5/13 hồ sơ các gói thầu. Một số gói thầu trên tuyến chưa được đầu tư hoàn chỉnh và một số gói xuất hiện hư hỏng đang được nhà đầu tư cho sửa chữa, sẽ bàn giao tiếp.

Khu QLĐB VII cho biết: Mới nhận trách nhiệm quản lý tuyến đường, còn tất cả hiện trạng trên đó như thế nào thì chưa nhận. Công ty Đường bộ 715 là đơn vị tạm thời được giao trực tiếp đảm nhận quản lý bảo trì tuyến đường cao tốc báo cáo: Mỗi tháng chi phí cho công tác quản lý bảo trì tuyến đường khoảng 3 tỉ đồng. Song từ 1/1/2012 đến nay đơn vị chưa được duyệt chi phí, đề nghị cơ quan quản lý tạm duyệt để được ghi vốn cho công tác.

Vấn đề lớn đặt ra với công tác quản lý bảo trì đường cao tốc TP. Hồ Chí Minh - Trung Lương hiện nay là  xác định chủ thể chịu trách nhiệm quản lý bảo trì đối với toàn bộ tuyến đường và đối với từng hạng mục. Toàn bộ hệ thống đường cao tốc được đầu tư rất đồ sộ, gồm rất nhiều hạng mục: 40km cao tốc, 20km đường dẫn 2 đầu đường cao tốc, các tuyến đường ngang kết nối, hệ thống đường gom 2 bên đường cao tốc, cùng với hệ thống chiếu sáng, thông tin liên lạc, cứu hộ cứu nạn... Cần xác định phạm vi giới hạn, phần nào thuộc trách nhiệm của  Khu QLĐB VII, phần nào đề nghị giao địa phương và các đơn vị quản lý, khai thác.

Vướng mắc lớn nhất hiện nay là toàn bộ các quy định pháp lý về quản lý bảo trì đường cao tốc cùng với cơ chế về tài chính đều chưa có, mà đang được thực hiện dựa trên 1 văn bản duy nhất là Quy định tạm thời về quản lý khai thác đường cao tốc của Bộ trưởng Bộ GTVT. Theo Tổng công ty Cửu Long, quy định này còn thiếu rất nhiều nội dung cơ bản. Đại diện Vụ Tài chính, Bộ GTVT cũng phát biểu rằng, với tình hình thiếu tất cả các chế tài quy định về tài chính cho quản lý bảo trì đường cao tốc như hiện nay, sẽ rất khó cho việc xác định, xác nhận và thanh quyết toán. 

Khai thác hiệu quả

TP. Hồ Chí Minh - Trung Lương là tuyến cao tốc hoàn chỉnh đầu tiên, đã được đưa vào vận hành hơn 2 năm qua. Song do một số hạng mục chưa được đầu tư đầy đủ và do chủ trương bán dự án không thực hiện được, đến nay phải chuyển sang cho đơn vị quản lý đường bộ quản lý. 

Theo Thứ trưởng Nguyễn Ngọc Đông, trước hết, cần xác định rõ phạm vi quản lý và trách nhiệm quản lý đối với tài sản được đầu tư. Yêu cầu Chủ đầu tư Cửu Long CIPM thống kê toàn bộ các hạng mục, phạm vi công trình đã hoàn thành, những hạng mục đang làm tiếp cùng lộ trình bàn giao những hạng mục này, gửi Bộ GTVT và Tổng cục ĐBVN. Cửu Long phải có trách nhiệm đến cùng với bảo hành toàn tuyến đường. Giao Vụ KCHT tham mưu xác định những hạng mục đưa vào khai thác lâu dài, những hạng mục sau khi hoàn thiện sẽ bàn giao cho các địa phương và các đơn vị khác. Chủ trương là tới đây sẽ tiến hành bán quyền thu phí hoặc bán tài sản cả tuyến đường. Đặc biệt, có thể sẽ bán tài sản, do đó thống kê tài sản cần tiến hành rất kĩ lưỡng, đầy đủ.

Căn cứ vào thống kê các danh mục tài sản này, Tổng cục ĐBVN ngay tới đây sẽ tiến hành thủ tục đặt hàng với đơn vị quản lý bảo trì. Những hạng mục phụ trợ khác như điện chiếu sáng, thông tin liên lạc.. sẽ đặt hàng đơn vị có chuyên ngành để quản lý khai thác. Đường gom, theo luật định là đường dân sinh sẽ bàn giao cho địa phương, công tác bàn giao sẽ tiến hành, gồm Cửu Long - Địa phương - Tổng cục ĐBVN. Đường ngang do ai quản lý, bàn giao như thế nào, sẽ phụ thuộc phân định của Vụ KCHT.

Những vấn đề về cơ sở pháp lý, văn bản QPPL: giao Tổng cục ĐBVN khẩn trương xây dựng dự thảo Nghị định về quản lý bảo trì đường bộ cao tốc, xây dựng các Quy định, Tiêu chuẩn về quản lý - khai thác đường cao tốc (sau này sẽ ban hành chính thức thành các Thông tư), xây dựng định mức (tạm thời) để trình Bộ trưởng ban hành. Những công tác này cần khẩn trương, có thể  tiếp thu kinh nghiệm, quy định, quy trình của một số nước như Malaysia, Indonesia, Thái Lan.

Một loạt các nội dung khác cũng được Thứ trưởng giao các cơ quan, đơn vị xúc tiến khẩn trương: Điều chỉnh bổ sung Quy chế khai thác tạm thời đường cao tốc để áp dụng trong giai đoạn trước mắt; Lập hồ sơ đấu thầu, văn bản mời thầu bán quyền thu phí tuyến cao tốc TP. Hồ Chí Minh - Trung Lương; Làm việc với Công an các tỉnh để xây dựng Quy chế phối hợp cứu hộ cứu nạn, tuần tra xử lý vi phạm trên đường cao tốc.

Phương Anh